ICT moet verdwijnen

De internetwereld ondergaat vandaag een schok. De kranten staan vol van de teloorgang van dotcom-bedrijven en van de vergaloppering van de wonderboys van de nieuwe economie. De media, de ICT-sector en al wie maar een mening had, verwelkomde de nieuwe economie met klaroengeschal. Velen wijzen deze pioniers met de vinger als waren ze fantasten zonder gezond economisch verstand. Wat zich heeft voorgedaan met de dotcoms is nochtans slechts een groteske uitvergroting van wat zich reeds jaren afspeelde in de klassieke bedrijfswereld: IT of vandaag ICT wordt beschouwd als een 'afdeling', een 'bedrijfstak' of zelfs een 'sector'. Niets is minder waar. ICT is geen sector of afdeling. ICT is geen bedrijfsstak. ICT is een technologie, een middel om bedrijfsactiviteiten mee uit te voeren. Ten voordele van ICT, zou het begrip ICT beter verdwijnen, of op zijn minst geherdefinieerd worden.
Beginnen we bij de spectaculaire teloorgang van de Internetbedrijven Ðtot gisteren geschreven met hoofdletter 'I'. Er zijn twee oorzaken waarom deze bedrijven vandaag teloorgaan. Bijna geen enkel van de mislukte bedrijven creëerde toegevoegde waarde en de meeste verdienden geen geld met de diensten die ze aanboden. Integendeel, ze boden en bieden nog steeds het gros van hun diensten gratis aan. Als iemand mij iets gratis aanbiedt, dan stel ik mij altijd de vraag of ik mij gelukkig moet prijzen met de opportuniteit die me wordt aangeboden of dat ik iets waardeloos ontvangen heb... Wat is de waarde van een product of een dienst als men het gratis aanbiedt?
Maar bekijken we even kort de problematiek van toegevoegde waarde. Veel dotcoms verlenen een tussenschakelfunctie. Ze bieden een platform aan om producten van anderen aan te bieden of op te zoeken. Ze maken zelf geen producten. Ze pretenderen de bezoeker een dienst te bewijzen door informatie te structureren zodat de klant minder tijd verliest bij het zoeken op het internet. Hierbij gaan ze voorbij aan een van de meest fundamentele principes van het internet: het internet laat toe dat elke producent van een product of dienst, uitgebreid en zeer direct met elke klant individueel kan communiceren. Gedaan met de complexe distributiekanalen die allemaal een graantje mee willen pikken van de winst van het product. Gedaan met prijzen die kunstmatig worden opgevoerd door de distributiesector. Wat doen de dotcoms? Die nestelen zich er virtueel toch tussen en gaan in tegen het fundamentele principe van het internet: directe uitwisseling van informatie, in de meest uiteenlopende structuren. Tot gisteren konden die verzamelportalen, prijsagentschappen en doorgeefluiken zich handhaven omdat het internet momenteel nog niet voldoende matuur is om vanuit zijn eigen structuur de weg te wijzen aan de bezoeker. Zodra de internetadressen, de URL's, eenduidiger zullen worden, zal het belang van deze wegwijssites afnemen. Enkel diegenen die echt toegevoegde waarde leveren, door onafhankelijk productvergelijkingen uit te voeren en te publiceren, zullen overleven. Maar ook daar hebben we er maar een handvol van nodig. TestAankoop heeft ook geen 100 concurrenten.
In de marge valt het misschien op te merken dat veel dotcoms die informatie verstrekken tevens denken dat de cyber-consument vooral op zoek is naar de goedkoopste prijs. Niets is minder waar. Zoals de gewone consument, zoekt de e-klant naar het product dat voor hem of haar de hoogste toegevoegde waarde geeft, zowel functioneel als emotioneel. Prijs is slechts één van de vele, en zeker niet het belangrijkste criterium in een marketingstrategie. Wie hierover meer wilt lezen, kan hierover het boeiende artikel 'Getting the price right on the web' vinden in de McKinsey Quarterly nr. 2 2001.
Het tweede aangehaalde argument 'waar komt de omzet vandaan', bevestigt alleen maar het eerste. Veel dotcoms zetten business op met het oog op het verkopen van advertentieruimte. Opnieuw duidt dit op een fundamentele fout. Als je een bedrijf opricht, dan heb je een missie, een product of een dienst. Je kan als dienst advertentieruimte verkopen, maar doe dit dan als directe doelstelling. Pretendeer niet dat je een schitterend inhoudelijk portaal bent als je alleen maar een aanplakbord aanbiedt. Als je dan een inhoudelijk aanbod hebt, vraag er dan geld voor. Het heeft mij altijd verbaasd dat bedrijven zoals Amazon, Proxis, CD-Now en hun collegaÕs het verkoopsargument 'goedkoper dan de normale winkel' gebruiken. Ze bieden meer diensten aan (boekbesprekingen, verwijzingen naar andere bronnen over hetzelfde thema, levering aan huis,...) zonder meerkosten??? Het boerenverstand alleen al zegt dat dit gedoemd is te mislukken. Voor toegevoegde waarde moet betaald worden, anders is het boerenbedrog.
Waar leidt deze hele argumentatie nu naartoe? Internet en ICT zijn een middel, technologieën die moet aangewend worden om de traditionele bedrijfsactiviteiten te ondersteunen. De nieuwe technologie biedt nieuwe mogelijkheden aan, zoveel is zeker, maar die mogelijkheden zijn nog steeds onderworpen aan dezelfde economische wetmatigheden als de klassieke middelen. De nieuwe technologieën doorbreken absoluut beperkingen van vroeger en laten toe om op een nieuwe wijze waarde te creëren, maar ze veranderen de spelregels van vraag en aanbod niet. Een klein voorbeeld: de klassieke technologie zorgde ervoor dat we vroeger de afweging moesten maken tussen het aanspreken van een breed publiek met een algemene boodschap om ons product te verkopen (affiches, reclamecampagnes) en de persoonlijke benadering waarbij we een klant door een verkoper een gedetailleerd gepersonaliseerd verhaal laten brengen. De nieuwe technologie laat toe om een volledige massa persoon per persoon aan te spreken met een gepersonaliseerde boodschap (gepersonaliseerde kranten op webpagina's). Gebruik maken van dit voordeel is pas vernieuwend en verrijkend voor een bestaande business.
ICT is een technologie die zich in het bedrijfsgebeuren moet integreren, zoveel is duidelijk. Vandaar dat ik pleit voor het afschaffen van ICT als sector, afdeling, bedrijfstak. De Chief Information Officer (CIO) heeft geen zin. Iedereen in het bedrijf moet een beetje CIO zijn. Waar de CIO werd gecreëerd om ICT dichter bij het management te brengen, is de CIO eerder isolatiemateriaal geworden. De beroepsfederaties worstelen vandaag met het positioneren van ICT als nieuwe sector. ICT hoort inderdaad niet thuis onder de metaal/elektriciteits/elektronicasector. ICT mag dan wel gebouwd zijn uit 'metalen' componenten, ICT zoals het vandaag wordt geïnterpreteerd is een virtuele kopie van de fysieke wereld. Splits ICT dus op in constructeurs van hardware en makers van generieke software en groepeer deze mensen, maar niet ICT in haar geheel. De ICT-analisten en consultants allerhande horen daar helemaal niet in thuis. Deze moeten in verschillende geledingen van het bedrijfsleven geïntegreerd worden.
De ICT-sector, e-strategie, e-commerce, e-business zijn begrippen die geen relevant onderscheidende betekenis hebben. E-commerce is commerce, punt uit. Lees ook Michael Porter in Harvard Business Review over 'Strategie en Internet', maart 2001.
Share
  • Over incompetentie

    • 1418x gelezen
    • 20 mei 2012
    Er zijn incompetente mensen en er zijn mensen die door en door onbekwaam zijn. Die laatste hebben, naargelang het ingenomen standpunt, het grote voor- of nadeel dat zij de hallucinerende diepte van hun eigen incompetentie nooit zullen beseffen...Lees meer
  • Waarom ik een haat-liefdeverhouding met Vlaanderen heb

    • 1527x gelezen
    • 07 mei 2012
    Zelfs als de Franstaligen de Vlamingen zwaar beledigen of zelfs aan haatzaaierij doen kijkt de Vlaming liever de andere kant op. Of erger nog: ze beginnen op hun eigen boodschapper te schieten die het lef had om daar publiekelijk zijn verontwaardiging over kenbaar te maken...Lees meer
  • België in rep en roer na ongewenste intimiteiten, maar hoe zit dat in Nederland?

    • 1101x gelezen
    • 02 mei 2012
    Wat me destijds ook opviel, was dat er los van het man/vrouw-aspect anders met de hiërarchie werd omgegaan. In België is de baas nog echt een baas, terwijl er in Nederland veel minder machtsafstand binnen de arbeidsrelatie bestaat. De Belgische ondernemingscultuur wordt veel meer dan de Nederlandse gedomineerd door strikte machtsverhoudingen, terwijl de Nederlander zijn baas vooral als medeteamlid ziet.Lees meer
  • Wat doen managers anders dan praten?

    • 30 apr 2012
    Nooit stonden ons meer communicatie-instrumenten ter beschikking, en nooit werd er slechter gecommuniceerd. We hebben allemaal e-mail, gsm, voicemail, conference calls en dies meer. En toch begrijpen we elkaar niet. Enkele weken geleden belde een Nederlandse consulent, specialist in business development en commercial engineering, mij met de vraag of hij 'even een accountcase tegen mij aan kon houden'. Mijn reactie was ongetwijfeld heel dom, maar wel oprecht: 'Wablieft?'Lees meer
  • Geluk op het werk

    • 1640x gelezen
    • 16 apr 12
  • Is het Bekaert-management niet dringend aanve...

    • 1359x gelezen
    • 09 apr 12
  • Het gemiddeld Vlaamse huisgezin isoleert met...

    • 06 apr 12
  • Succesvolle bedrijven investeren in tevreden...

    • 1282x gelezen
    • 23 mrt 12
  • Verkeersveiligheid draait vooral om politieke...

    • 13 mrt 12
STIJGERS & DALERS BEL20