Ambtenarenpensioenen, meerjarenbegrotingen en kamelenneuzen

'In plaats van een oudere, en dus duurdere, ambtenaar die met pensioen gaat niet te vervangen, vervangt men hem door bijvoorbeeld twee jongere ambtenaren. Men blijft op die manier korte termijn binnen zijn budget, maar men gaat voorbij aan het feit dat het de federale overheid is die later opdraait voor de pensioenen van die ambtenaren.'

Dat zegt de hoofdeconoom van het Itinera Institute, Ivan Van De Cloot, in een ronde tafel omtrent de problematiek van de overheidsfinanciën, die door het magazine Capital werd georganiseerd.

'Zijn de pensioenen een mogelijke besparingspost of moet bespaard worden door de ongelijkheden tussen de verschillende pensioensystemen weg te werken?', vraagt het magazine zich af?

Luc Van den Bossche, oud-minister van ambtenarenzaken en grondlegger van het Copernicusplan:

'Het hogere ambtenarenpensioen is geboren als een vorm van uitgesteld loon, omdat een ambtenaar vroeger een stuk minder verdiende qua loon dan een collega die een gelijkaardige job had in de privésector. Vandaag zijn die lonen echter perfect vergelijkbaar - behalve dan voor echte topfuncties - en bovendien hebben ambtenaren nog het voordeel van een grotere werkzekerheid. Je kan dit echter niet van de ene dag op de andere [corrigeren]. Het wordt een proces dat tijd in beslag zal nemen, zoals gebeurd is met de pensioenleeftijd van de vrouwen. (...)'

Van den Bossche legt ook uit waarom regeringen er maar niet in slagen het gat in de begroting dicht te rijden.

'Het grote probleem van de éénjaarbegroting is dat het een kasbegroting is. Met in en uit. En dus geen balans. Zo'n begroting laat perfect toe om het camel nose-effect te laten spelen. Je lanceert een structurele uitgavenpost, en je laat die beginnen in het najaar. De maand of twee maanden die je moet uitgeven passen nog in de lopende begroting van dat jaar. Maar het volgende jaar is de hele kameel daar, en krijg je dus plots die 12 maanden met extra uitgaven. Bij het nemen van een beslissing laat men nog te vaak alleen het eerste stukje zien van de budgettaire gevolgen: de neus van de kameel. O, is het dat maar, reageren de medebestuurders dat eerste jaar. Pas jaren later komt dan het hele beest in beeld, inclusief zijn bulten en zijn zware last op de uitgaven. De federale regering zou meerjarenbegrotingen moeten opstellen zoals de meeste landen al doen. Ik heb destijds zelf de meerjarenbegroting voor gemeenten ingevoerd om uitwassen op dat niveau te verminderen.'

Het volledige artikel van Jeroen Lissens staat hier

(via)