Breekt China?

In de doemscenario’s voor 2012, die - naarmate dit jaar zijn einde nadert - steeds populairder lijken te worden, hebben economen een nieuwe catastrofe toegevoegd aan de Europese schuldencrisis en de aankomende recessie in het Avondland. Op de New York Times stelt Nobelprijswinnaar Paul Krugman openlijk de vraag: ‘Breekt China?’ luidt de titel van zijn laatste kroniek.

Zijn vraag blijkt rethorisch, want de bewijsvoering die hij aandraagt laat aan duidelijkheid niets te wensen over: de sterke Chinese groei van de voorbije jaren werd voornamelijk gevoed door de stijging van de vastgoedprijzen, die op haar beurt een gevolg was van goedkoop krediet dat verleend werd door lokale, corrupte kredietgevers, eerder dan door de traditionele banken.

Maar de vastgoedprijzen zijn onherroepelijk aan hun retour begonnen, zoals de Financial Times aantoont, en alle ingrediënten om de bubbel te laten barsten lijken aanwezig. De gevolgen zullen onvoorstelbaar zijn: een cascade van faillissementen die een economische en sociale crisis zonder weerga dreigt in te luiden. Een scenario dat zich eind jaren tachtig van vorige eeuw in Japan afspeelde en in 2007 in de VS.

Het persagentschap Bloomberg ondersteunt Krugmans pleidooi met een reeks indrukwekkende cijfers: Bloomberg kon de hand leggen op de gegevens over openstaande leningen bij zo’n 231 lokale Chinese kredietverleners. Die hebben omgerekend zo’n 430 miljard euro te goed, geld dat is geïnvesteerd in megalomane bouwprojecten die op geen enkele wijze kunnen worden gerentabiliseerd. Maar wanneer men weet dat China in totaal 6.576 van die kredietverleners telt...

Chinese steden en provincies hebben niet langer de financiële middelen om de gigantische bouwprojecten af te werken zonder nieuwe kredieten indien hun belangrijkste inkomstenbron - de verkoop van bouwgrond - niet langer de huidige prijzen opbrengt.

Kan de wereld simultaan een crisis in de eurozone én in China aan? 'Onmogelijk,' denkt Krugman, die toegeeft dat het moeilijk is om een exacte inschatting te maken van de toestand van de Chinese economie. Wat wel opvalt is volgens hem de zwakke consumptie van gezinnen binnen de totale groei. Die bedraagt amper 35% van het Chinese bbp, wat betekent dat als de vastgoedbubbel knapt er geen reddingsboei is om de economie te redden.

‘Het is te veel van hetzelfde, schrijft Krugman. 'Exact wat we elders al zagen gebeuren. En in een globale economie die kreunt onder de Europese chaos is er geen plaats voor een nieuw crisisepicentrum.’