De grafiek die elke Europeaan het schaamrood op de kaken bezorgt

De jeugdwerkloosheid neemt in sommige Europese landen hopeloze dimensies aan. Maar de jeugdwerkloosheid is sinds het begin van de crisis niet enkel in de EU sterk gestegen, het fenomeen is een internationale tijdbom voor zowel de ontwikkelde als de ontwikkelingslanden. In de G20-landen (een groep bestaande uit de 19 grootste economieën en de EU) zaten begin vorig jaar zo'n 81 miljoen jongeren zonder werk. Cijfers die inmiddels nog zijn gestegen.

In Europa zit bijna 1 op 4 (22,7%) jongeren zonder werk, dat is dubbel zoveel als de totale werkloosheid in de EU, die op 9,8% ligt. Jonge werkloze Belgen kosten ons land jaarlijks 4,1 miljard euro, dat is 1,2% van het bbp.

De situatie is het schrijnendst in het zuiden van Europa. Wanneer men onderstaande grafiek bestudeert kan men zich afvragen hoe lang hele generaties Portugese, Griekse en vooral Spaanse 16 tot 24-jarigen, die tot een leven van beperkt inkomen worden veroordeeld, dit nog blijven pikken.

Er bestaan verschillende hypotheses over hoe het zo ver is kunnen komen:

'Wie al van het systeem geniet -mensen met een vastbenoemd jobstatuut, binnen vakbonden of andere bevoordeelde beroepen- wordt verder beschermd. Maar de kost om deze ‘insiders' te beschermen wordt uiteindelijk grotendeels gedragen door zij die niet binnen dat gepriviligieerde systeem opereren: de outsiders of werklozen, mensen -steeds meer- met een tijdelijk contract, vooral jongeren en immigranten.'

'Jeugdwerkloosheid lijkt een blijvend onderdeel van ons economisch landschap te zijn geworden. Iets dat nooit meer weggaat. De nood aan sociale cohesie wordt door Europese politici vooral als excuus aangewend om helemaal niets te doen,' schreef The Economist anderhalf jaar geleden.

Volgens Peter Matjasic, voorzitter van het European Youth Forum, is er ook een mentaliteitsprobleem. Slechts 4 % van de Europese jongeren tot 24 jaar hebben een zelfstandige beroepsactitiveit. In de leeftijdscategorie tussen 25 en 29 heeft slechts 9 % het statuut van ondernemer. "De belangrijkste reden daarvoor is de voorkeur voor een geregeld en vast inkomen, een stabiele werkgelegenheid met vaste uren en een bescherming door sociale zekerheid of verzekeringen," merkt Matjasic op. "In vele landen van de Europese Unie wordt het ondernemerschap nog altijd als een risicovolle activiteit bestempeld." Matjasic dringt aan op garantiesystemen, gekoppeld aan investeringsprojecten, die jongeren moeten stimuleren  om een zelfstandige activiteit op te zetten.

Nu een ganse generatie jongeren die aanspraak dacht te mogen maken op vooruitgang en een beter leven, wordt geconfronteerd met de gedachte dat hun ouders het beter zullen hebben gedaan dan zijzelf, is het laatste wat Europa nodig heeft grote getallen misnoegde, wanhopige jongeren, die niets anders te doen hebben dan op hun tijd op straat door te brengen, waar ze kwetsbaar zijn voor extremistische en xenofobe invloeden, schrijft ZeroHedge. Want het moet toch ‘iemands’ fout zijn dat er geen werk is voor iedereen. Maar de kernvraag blijft de volgende:

'Als er geen hoop voor morgen is, hoe groot is dan de kans dat men vandaag iets doms of irrationeels gaat doen?'