In globale 'gratis-economie' gaat 300 miljard dollar om

Chris Anderson, de hoofdredacteur van Wired Magazine, heeft een nieuw boek op de markt gebracht onder de titel ‘Free: The Future of a Radical Price', waarin hij uitlegt hoe bedrijven vandaag grof geld kunnen verdienen aan het gratis weggeven van producten.

Toch betekent gratis niet altijd ‘voor niets'. Soms is het een derde partij die de rekening betaalt, zoals de talloze websites op het internet die van reclame leven terwijl de bezoeker geen factuur krijgt voorgeschoteld. Verder wordt de kostprijs van digitale activiteit steeds goedkoper. Hij noemt het voorbeeld van Yahoo, dat zijn mailgebruikers onbeperkt breedbandcapaciteit ter beschikking stelt. Opslag, processen, bandbreedte... het wordt alleen maar goedkoper. De marginale kost om zaken op het internet te produceren en te verdelen is ongeveer nul. Of je nu één bezoeker hebt of een miljoen, je kosten blijven ongeveer gelijk. Dat betekent dat je nu kan experimenteren door zaken gratis weg te geven in de hoop er andere zaken door te kunnen verkopen. Ning is een sociaal netwerk dat 95% gratis gebruikers heeft, maar 5% die graag voor extra diensten betalen. ‘Freemium', noemt Anderson deze formule. Bijkomend voordeel: die 5% die wel betalen zijn meestal ‘price insensitive', dwz. de prijs is voor hen van ondergeschikt belang omdat de waarde die ze ervoor in de plaats krijgen belangrijker is.

Verder is er de ‘gift economy', een model waarbij mensen bereid zijn gratis een bijdrage te leveren in ruil voor naamsbekendheid, reputatie en zelfexpressie. Wikipedia bijvoorbeeld, draait uitsluitend op dit soort vrijwilligers.

Anderson maakt een ruwe berekening en schat de globale omzet van de ‘gratis economie' op zo'n 300 miljard dollar. Hij extrapoleerde daarvoor een aantal cijfers die hij in de VS verzamelde. Daarin zit al de reclame die op radio en televisie verschijnt (45 miljard dollar in 2006) evenals de op advertenties gebaseerdeonline media (21 - 25 miljard). ‘Freemium' internet, softwareproducten, open source software en consulting schat hij op 30 miljard dollar en casual gaming op 4 miljard dollar. ‘Gratis is dus een economie die het bnp van sommige landen evenaart,' besluit Anderson. (foto)