Nationale oliemaatschappijen bieden weinig maatschappelijke meerwaarde

Om hun macht te bestendigen, steunen olierijke regeringen vaak op hun nationale olieproducenten, waarbij echter schade wordt toegebracht aan het leefmilieu en de efficiëntie van de betrokken bedrijven en het prijsniveau voor de rest van de wereld wordt opgetrokken. Dat is de conclusie van het boek 'Oil and Governance: State-Owned Enterprises and the World Energy Supply' van Mark Thurber, onderzoeker aan de Stanford University.

Mark Thurber merkt op dat staatsbedrijven zoals Saudi Aramco, Petróleos de Venezuela of China National Petroleum ongeveer 73 procent van de wereldwijde oliereserves controleren. "Deze bedrijven creëren vaak niet alleen winsten voor hun centrale regeringen, maar wordt vaak ook opgezadeld met taken zoals de subsidiëring van de binnenlandse energie-consumptie en de tewerkstelling van duizenden overbodige werknemers met de juiste politieke connecties."

De zware subsidies van het binnenlandse energieverbruik leidt volgens Mark Thurber tot een massale overconsumptie. "Het International Energy Agency schat dat de eliminatie van die subsidies alleen al de helft zou kunnen bijdragen om de doelstellingen voor het terugschroeven van de emissies van broeikasgassen tegen het einde van het decennium te halen," voert hij aan. De onderzoeker merkt op dat nationale oliemaatschappijen bovendien investeringen in concurrerende energiebronnen, zoals biobrandstoffen, ontmoedigen.

Mark Thunder merkt ook op dat maatschappijen in landen zoals Iran en Venezuela onder hun respectievelijke heersers Mahmoud Ahmadinejad en Hugo Chávez minder goed in staat zijn gebleken om olie te vinden en produceren dan in het verleden. "In beide gevallen werden efficiënte managers door politieke aanhangers van het regime vervangen," voert Thunder aan. "Sectorgenoten zoals het Noorse Statoil en het Braziliaanse Petrobras blijken daarentegen wel in staat te zijn om op het gebied van efficiëntie hetzelfde niveau te bewaren als privébedrijven." (MH)