De absurditeit van de CEO-cultus of waarom middenmanagers meer dan ooit nodig zijn

In het Britse realityprogramma 'Undercover Boss' gaan directieleden, leidinggevenden of eigenaars undercover in hun eigen bedrijf. Het hoogtepunt volgt wanneer de baas zijn ware identiteit aan zijn collega’s onthult. Tot zijn grote verbazing hebben die er vaak niet het minste idee van wie die man is.

De CEO-cultus heeft absurde afmetingen aangenomen, schrijft The Economist. Ze worden opgevoerd op de cover van menig tijdschrijft en krijgen binnenin dan ook nog eens het krediet voor verwezenlijkingen waaraan duizenden anderen hebben bijgedragen. Uit een recente studie van Antoinette Schoar van het Massachussets Institute for Technology (MIT) blijkt dat de CEO verantwoordelijk is voor ongeveer 5% van de algemene prestatie van een Fortune 500-bedrijf.

Een aantal van deze baasjes geloven in hun eige hype, want volgens recent onderzoek van de Economist Intelligence Unit, denken velen onder hen dat hun woorden en daden aan de basis liggen van de motivatie van hun werknemers. In hetzelfde onderzoek spreken die werknemers dat tegen. Voor hen was het de relatie met hun rechtsreekse overste die van tel was, meestal een middenmanager.

Doch de middenmanager heeft het moeilijk omdat bedrijven steeds minder een boodschap hebben aan mensen die 'iets' weten over 'vele verschillende onderwerpen'.  Volgens Lynda Gratton van de London Business School zijn hun dagen zelfs geteld. In haar boek ‘The Shift’ schrijft ze dat werknemers nu gewoon feedback krijgen van hun collega’s die op hetzelfde project werken. De technologie doet de rest... de middenmanager is nog amper nodig. Unilever bijvoorbeeld heeft het aantal managementlagen de voorbije jaren teruggebracht van zesendertig naar... zes.

Maar wie het middenmanagement uitschakelt, riskeert hara-kiri te plegen, besluit het magazine.  Volgens Ethan Mollick van de Wharton Business School in Pennsylvania, vormen middenmanagers  de onmisbare schakel tussen de dagelijkse activiteiten van het bedrijf  en de bedrijfsstrategie van de raad van bestuur. Middenmanagers zijn ook een cruciale informatiefilter. Grote bedrijven mogen dan al duizenden werknemers hebben; de CEO kan onmogelijk naar hen allemaal luisteren.