Pinnochio Iedereen maakt zich wel eens schuldig aan een kleine of grotere leugen. Leugens om bestwil, noemen we dat liefst. De meeste mensen liegen net genoeg om er voordeel uit te halen en net niet zoveel dat ze zich een slecht mens voelen.
Econoom Dan Ariely, verbonden aan de Duke University, voert onderzoek uit naar leugens. Zijn onderzoeksteam stuitte op de precaire leugenbalans die mensen weten te vinden. Hij noemt het “the fudge factor” ('fudge' betekent 'verzinsel').
Ariely wil weten wat er voor nodig is om mensen van hun liegen af te helpen. Hij bracht proefpersonen in een situatie waarin het verleidelijk is om te liegen. Maar vlak voordat het verleidelijke moment zich voordeed, vroeg hij aan de testpersonen om de tien geboden op te dreunen (Gebod 9 luidt: gij zult geen valse getuigenis aflleggen). Niet iedereen kon ze alle tien herinneren, maar daarna speelde niemand vals.
Ariely concludeert dat zodra mensen aan de ethische normen worden herinnerd ze meer geneigd zijn om eerlijk te blijven.
|