Hoe gaan echte leiders om met kritiek?

Welke is de beste attitude wanneer een manager wordt bekritiseerd? Wees een man (vrouw) en confronteer je belagers. Dat is wat de Amerikaanse president Barack Obama deed toen hij zijn Republikeinse kritikasters ontmoette op hun eigen conferentie in Baltimore. Zelden was een Amerikaanse president voor het oog van de camera's zo toegankelijk voor de oppositie. Hij beantwoordde hun vragen, degelijk doch assertief, en weerlegde de belachelijke beschuldiging dat zijn partij het land aan een communistisch schrikbewind zou overleveren. Hij voerde één-op-één-gesprekken met een aantal van zijn politieke vijanden en demonstreerde zodoende wat het is om een leider te zijn wanneer je onder vuur komt te staan.

De Harvard Business Review was onder de indruk van Obama en vatte diens leiderschap in 7 punten samen.

Toon jezelf. Laat je critici zien wie je bent. Jezelf verstoppen zal enkel hen in de kaart spelen en hen de mogelijkheid geven je af te schilderen zoals het hen het beste uitkomt: als een duivel, een demagoog of een nietsnut. Door op te dagen toon je dat je allesbehalve die zaken bent.

Wees open. President Obama nodigde de media uit en liet opnames maken van de debatten, die later door iedereen konden worden geconsulteerd. Het bewijst dat je niets te verbergen hebt en toont ook je bereidheid aan om in debat te treden met andersdenkenden. Wanneer mensen weten dat tv-opnames worden gemaakt zetten ze sowieso al hun beste beentje voor.  

Wees kalm. Wanneer mensen kritiek op je uiten, adem dan diep in. Wordt de stem van je opponent luider, zorg er dan voor dat jij net iets zachter gaat praten. Spreek vrijuit en kalm. Hoe meer je je emoties onder controle hebt, hoe sterker je optreden zal lijken.

Geef je fouten en tekortkomingen toe. Kritiek aanhoren geeft je een kans om je fouten toe te geven. Doe dat op een eerlijke manier en kies zorgvuldig je woorden om duidelijk te maken dat je naar bestvermogen hebt gehandeld. Wees niet defensief. Spreek met eerlijk zelfvertrouwen, zelfs wanneer je je fouten toegeeft.

Geef bedaarde kritiek. Jij mag dan al onder vuur liggen, je mag jezelf ook verdedigen en kritiek op je tegenstanders uiten. Maar doe dat op een diplomatische manier. Op een gezonde manier met iets de draak steken is toegelaten: het zal ook je tegenstanders de humor ervan doen inzien en het portretteert je als een mens.

Glimlach vaak. Wie veelvuldig glimlacht geeft aan dat hij controle over de zaken heeft. Glimlach vaak, grijs nooit. Laat niet blijken dat je het moeilijk hebt. Wanneer je lacht, positioneer je jezelf ook op hetzelfde niveau als je tegenstanders.

Stap op wanneer de zaak is afgehandeld. Een goede tussenkomst kan worden tenietgedaan door te lang te blijven rondhangen eens het debat voorbij is. Mensen apart nemen na een discussie is vaak een goed idee, maar weet ook wanneer je best kan vertrekken om anderen het woord te laten nemen.

Wie de confrontatie met zijn critici aangaat wanneer de zaken slecht gaan toont dat hij controle heeft over zichzelf en over zijn boodschap. Je tegenstanders op een goede manier van woord dienen bewijst dat je alles hebt om een leider te zijn.