'Groene en ethische consument is geobsedeerde leugenaar en bedrieger'

Tijdens de klimaattop in Kopenhagen eind 2009, ondergingen de Verenigde Naties een ware pr-nachtmerrie wanneer verscheidene kranten het gebruik van benzineverslindende privé-jets en limousines aan de kaak stelden. Om de VIP's te kunnen vervoeren moesten zelfs limousines vanuit Zweden en Duitsland worden ingevoerd. Naast de 15.000 onderhandelaars, 5.000 journalisten en 98 staatsleiders, ontving de Deense hoofdstad ook een reeks milieu-evangelisten waaronder Leonardo DiCaprio, Daryl Hannah, Helena Christensen, aartsbisschop Desmond Tutu en de Engelse prins Charles. De tophotels - € 735 per overnachting- waren al maanden volgeboekt. Op de menukaarten... Sint Jacobsschelpen, foie-gras en vooral veel kaviaar.

Uit onderzoek van Nina Mazar en Chen-Bo Zhong van de universiteit van Toronto, dat in het vakblad Psychological Science wordt gepubliceerd, blijkt nu dat mensen die zich graag als ecologisch voordoen en groene producten kopen minder altruïstisch zijn dan andere mensen. Vaak zijn  mensen die organische en milieuvriendelijke producten kopen 'geobsedeerde hypocrieten, die hun ethische aankopen gebruiken om onethisch en immoreel gedrag te verantwoorden'.

Dat mensen gemotiveerd zouden worden door hun bekommernis om Moeder Aarde is dus een fabeltje dat samen met de onbaatzuchtige idealen, die de hippies in de zestiger en zeventiger jaren verdedigden, in de vuilnisbak mag worden gekieperd.  In de moderne wereld zijn de mensen narcistisch en eisen ze rendement. Wie met een hybride wagen rijdt of punten verzamelt omdat hij organische producten koopt in de supermarkt, gaat ervan uit dat hij daarvoor elders en onder welke vorm dan ook een vergoeding kan opstrijken. Opmerkelijk genoeg suggereert het onderzoek dat wie zich omringt met ethische goederen zich vaak beter voelt, doch wie ze aanschaft vaak een omgekeerd gedrag tentoonspreidt.

Wie groene producten koopt, heeft makkelijker de neiging om  vals te spelen of te stelen dan wie conventionele producten koopt, aldus het rapport. ‘Groene producten kopen ligt vaak aan de basis van een contraproductief effect dat asociaal en onethisch gedrag in de kaart werkt.'

De bevindingen van de studie stroken met het equivalent van de ecologische voetafdruk. Mensen doneren geld aan projecten die zich inzetten voor de reductie van broeikasgassen om daarna een activiteit aan te vatten waarbij ze een grote CO²-uitstoot produceren.

Voorbeelden van zulk gedrag zijn de groene goeroe Al Gore, die mensen opriep om minder energie te verbruiken, terwijl hij zelf waanzinnige elektriciteitsfacturen opstapelde in zijn riante woning. Of zanger Bono van de rockgroep U2, die de groene revolutie preekt, maar zich in Nederland vestigde om geen hogere belastingen te moeten betalen in zijn geboorteland Ierland.

Sting, een van de vaders van de groene beweging, reist regelmatig alleen per privé-jet, terwijl de reünietoernee van zijn Police, de groep met het etiket van ‘smerigste rockformatie aller tijden' opzadelde vanwege de vervuiling en CO²-uitstoot die tijdens die toernee van 2007-2008 werd veroorzaakt.