Hollywoods businessmodel: ‘What is really important is that they think you’re fuckable’

'De filmbusiness is een wrede geldsloot. Waar dieven en pooiers heersen en goede mensen sterven als beesten. Maar er is ook een negatieve kant.'

Robert de Niro, in What Just Happened (2008)

Hollywood is wreed. Niet in het minst voor vrouwen. Eens ze de vijfendertig voorbij zijn worden ze bij het grof vuil gezet. Een paar uitzonderingen - Julia Roberts, Meryl Streep, ... - bevestigen die regel. 'De vrouwelijke filmcarrière passeert drie stadia: babe, procureur en 'Driving Miss Daisy', zegt Goldie Hawn daarover in de documentaire 'Searching for Debra Winger'. 'Je bent een opkomende ster en voor je het weet speel je een oud wijf'.

'Ik ken meisjes die 25 zijn, maar liegen over hun leeftijd, omdat Hollywood hen te oud vindt. Zo erg is het,' aldus de 60-jarige actrice Morgan Fairchild , die haar carrière in 1967 begon als stand-in voor Faye Dunaway in de kaskraker 'Bonnie and Clyde'.

(Foto Morgan Fairchild: Flickr/escaped_monkey)

De effectieve carrière van een actrice is dan ook vaak korter dan de tijd die ze op toneelschool doorbracht. Eens ze de dertig voorbij is, moet zo'n meisje plots echt gaan acteren, eerder dan gewoon wat staan mooi te zijn. En deze tweede stap is er vaak te veel aan. Botox, anti-ouderdomscrèmes, collageeninjecties en plastische chirurgie kunnen dat proces nog even rekken, maar uiteindelijk wint niemand het van de tijd.

Deze geslachts- en leeftijdsdiscriminatie zijn geen toeval; integendeel, ze vormen de pijler van Hollywoods businessmodel. Toen na de introductie van de televisie, de video, de dvd en het internet, de filmbonzen begonnen te begrijpen dat mensen steeds moeilijker naar de bioscoopzalen konden worden verleid, begonnen ze films te maken voor een kant-en-klaar publiek: de jonger-dan-25-jarigen.

Daar was een goede reden voor. Het ging er niet om dat deze lui meer popcorn aten en meer cola dronken dan anderen (op de verkoop van cola in een doorsnee filmzaal zit een marge van 360%; hoe zoeter de popcorn, des te meer cola er wordt besteld). Het was evenmin omdat bedrijven als McDonalds, Pepsi en andere pizzamakers jaarlijks honderden miljoenen dollars spenderen aan advertenties voor deze doelgroep. De echte reden was dat deze demografische groep de enige is die nog kan worden gemotiveerd om zijn zetel uit te komen. Daarom zien de filmstudio's zich genoodzaakt om in hun fims een wereld te creëren waarmee deze leeftijdscategorie zich kan vereenzelvigen, of nog beter, waarover het kan fantaseren.

Actrice Adrienne Shelly - die in 2006 op een gruwelijke manier zou worden vermoord- omschreef haar auditie voor haar rol in de kaskraker 'The Unbelievable Truth' ooit als volgt: 'Op weg naar de auditie belt mijn agent me in de wagen op. Zijn boodschap is kort:

'What is really important is that they think you're fuckable'.

Toch lijkt er de afgelopen jaren onder de veranderende demografie een kentering op te treden. Uit cijfers van het Screen Actors Guild blijkt dat in 2003 amper 11% van de film- en televisierollen waren voorbehouden aan actrices van boven de 40. Vorig jaar was dat al ruim 28%. (Mannen van boven de 40 blijven alsnog ongenaakbaar: zij kregen in 2009 niet minder dan 42% van alle rollen toegewezen.)

Een positieve evolutie die te danken is aan een steeds groter aantal vrouwelijke 35-plussers dat naar de bioscoop gaat (volgens de Motion Picture Association of America kopen vrouwen in totaal ook 55% van de filmtickets), een nieuwe generatie oudere actrices ( Diane Lane, Tilda Swinton, Sandra Bullock, Halle Berry,.. ) en een veranderend maatschappelijk beeld waarbij vrouwen van middelbare leeftijd steeds vaker als levendig en sexy worden gepercipiëerd. De vrouwelijke babyboomers laten zich ook niet meer zomaar opzij schuiven. Of zoals Melissa Silverstein, de stichtster van het weblog Women & Hollywood het omschrijft: 'Vrouwen van 20 of 30 spelen het vriendinnetje van de hoofdrolspeler. Eens de veertig voorbij spelen ze echte mensen'.

"Thirty years experience as an actress in Motion Pictures. Mobile still and more affable than rumor would have it. Wants steady employment in Hollywood. (Has had Broadway)." - Bette Davis, tweevoudig Oscarwinnares, in een advertentie in het weekblad Variety, geplaatst in 1962, het jaar waarin ze 54 werd.

(Foto: Annette Bening (52) en Julianne Moore (50), in The Kids are All Right,  Focus Features)