De aardrijkskunde van de angst

'Stop met paniekzaaierij, want de situatie hier is normaal', zeggen de Belgen in Tokio. Maar al bij al valt het angstklimaat in België over een boel zaken nog mee.

Daniel Treisman, een politiek wetenschapper aan de universiteit van Californië (UCLA), heeft een studie gepubliceerd waarin hij duidelijke, aardrijkskundige patronen blootlegt in de aanwezigheid en de verspreiding van angst in Europa en Azië. De resultaten uit de studie zijn afkomstig van zes onderzoeken die tussen 2000 en 2005 werden gevoerd over onderwerpen als nucleaire conflicten en ongelukken, terrorisme, georganiseerde misdaad, medische ongelukken, genetisch gemanipuleerd voedsel, de vogelgriep en de gekkekoeienziekte.

Zijn conclusie: in landen in dewelke angst heerst voor een van deze zaken, heerst meestal angst voor al deze zaken.

In Europa is angst zowat gemeengoed in de landen van de Middellandse Zee, met Griekenland, Portugal, Spanje, Italië en Malta als koplopers in het angstpeleton. Na hen volgen de voormalige communistische landen. Zo zeggen drie op vier Portugezen bang te zijn voor een wereldoorlog, tegen amper drie op elke tien Finnen. 82% van de Grieken zijn bang voor genetisch gemanipuleerd voedsel, tegen 43% van de Nederlanders. Opmerkelijk: in alle landen heerst een grote angst voor nucleaire catastrofes, met 64% als laagste score. Of de opgesomde catastrofes zich ooit al bij of in de buurt van de respondenten hadden voorgedaan speelde trouwens geen enkele rol in het angstniveau van de deelnemers.

In Azië is angst meestal gelinkt aan religieuze overtuiging, maar algemeen genomen is de grootste beïnvloedende factor of een land al dan niet angstig is, het geloof dat de inwoners hebben in het bestaan van de hemel en de hel.

In Ierland bijvoorbeeld bestaat een groot geloof in de hel, maar een nog groter geloof in de hemel, wat maakt dat de Ieren het leven rooskleuriger zien dan vele andere Europeanen.

Treisman hoopt met zijn studie bij te dragen aan het in kaart brengen van het emotionele klimaat in de wereld.