Mitterand & Kohl at Verdun - © German Information Center In het Europese debat over democratie en welvaart mag de rol van vrede als motor van de Europese eenheid niet worden vergeten, schrijven Dirk Leuffen en Hanno Degner, twee politieke wetenschappers van de universiteit van Konstanz, in de Zwitserse Neue Zürcher Zeitung (betaalde toegang):
‘De pogingen om de schuldencrisis te bezweren tonen aan dat het succesverhaal van de Europese Unie een keerpunt heeft bereikt. De crisis vormt op zijn minst twee bedreigingen voor de vrede in de Unie. Aan de ene kant bedreigt de desintegratie van de gemeenschap de institutionele basis voor een vredevolle samenwerking. Aan de andere kant vormen de beperkingen op de democratie die door de globale financiële makten worden gedicteerd een bedreiging voor de vrede. Binnenlandse protesten worden steeds gewelddadiger en het kan niet worden uitgesloten dat een verdere verzwakking van de democratische structuren leidt tot meer instabiliteit om uiteindelijk de vrede tussen de staten te bedreigen.
Een weldadig trio van welvaart, democratie en vrede hebben het succes van het naoorlogse Europa gekenmerkt. De uitdaging is om het te behouden.’
De angstbeelden over een mogelijke terugkeer van gewelddadige conflicten leiden de aandacht af. Sterker nog: het beroep op de oorlog is uitgeput en verbruikt, aldus de Nederlandse filosoof Paul Scheffer in De Morgen. (Politici) zouden de burgers met concretere argumenten voor de Europese zaak moeten winnen:
‘Het 'nooit meer oorlog' is een vorm van eurocentrisme. Op een onbedoelde manier richt het de blik naar binnen, terwijl een wezenlijk motief voor de integratie buiten het continent ligt. 'Europa' is de enige schaal om een eigen samenlevingsmodel vorm te geven in de wereldeconomie. Als dat klopt gaat Europese integratie niet om soevereiniteitsverlies, maar om toegenomen invloed door gezamenlijk handelen. De euro kan daar in beginsel aan bijdragen.
... het ideaal is een markteconomie die wordt getemd door rechtvaardigheid, duurzaamheid en openheid. De vereniging van sociale democratieën is bij uitstek wat Europa als mogelijkheid aan de wereld toont. Dat is het doel, de middelen zijn daaraan ondergeschikt. Daarom is het wezenlijk dat we ons de vorige oorlog altijd blijven herinneren, maar er nooit meer munt uit slaan.’ | 
