Boerenstiel

Federaal minister van Economie en Middenstand Sabine Laruelle (MR) wil een brigade van ‘vliegende ondernemers' in het leven roepen. Een soort pool van gewezen ondernemers die de taken van een zieke of hoogzwangere collega even kunnen overnemen en de boel draaiende houden tijdens diens afwezigheid. Zoals de boeren dat schijnen te doen. Is met het eerste zomerweer alvast de komkommertijd op de kabinetten ingetreden dat dit soort ideeën ingang vindt? Managementgoeroe Tom Peters zou zeggen "Maak je eens boos." Wel: dat is gelukt.

De enige vergelijking tussen de landbouw en onze ondernemingen is dat men in beide gevallen van een "bedrijf" en een "bedrijfsleider" spreekt, maar daar houdt het bij op. Voor mij zien alle tractoren er gelijk uit en met alle respect: alle koeien ook. Een gepensioneerde boer kan dus makkelijk inspringen bij het zaaien, melken, voederen of oogsten op een ander "bedrijf". Bij een zelfstandig metser, elektricien, loodgieter, bakker of beenhouwer kan ik mij ook nog iets voorstellen. Maar wat als het niet om een kleine onderneming gaat, maar om servicebedrijven? Of bedrijven die de eenmanszaak ontgroeid zijn? I think not.

Zie je een ondernemer à la Inge Geerdens, die aan het hoofd staat van CVWarehouse, een snelgroeiend dienstenbedrijf, van dag één op dag twee het roer overdragen aan een interim-bedrijfsleider omdat ze plots een tijdje buiten strijd is? Hebben we al een lijstje van mogelijke vervangers voor Chris De Vroey van The House of Marketing of Chris Raman van Partnerships4Growth? Het zou me verbazen. Voor deze bedrijven is en blijft het een ramp als de zaakvoerder out is.

Gelukkig hebben deze entrepreneurs, en met hen vele andere ondernemers,  zich omringd met een complementair team of een raad van bestuur die kan invallen bij rampspoed of langere afwezigheid van de ondernemer. Wie zijn voorzorgen niet genomen heeft, zal ook geen soelaas vinden in een gepensioneerde collega.

Op zich is dat trouwens een contradictio in terminis. Ondernemers gaan niet zo makkelijk met pensioen. Op non-actief staan, zint hen niet. En als ze dat al doen, dan is daar een goede reden voor (ziekte bijvoorbeeld) en hebben ze er geen zin in om terug van stal gehaald te worden, om in de landbouwterminologie te blijven.

Ach, ondernemers zijn sowieso gedoemd om nooit lang op non-actief te staan. Ze nemen zelden borstvoedingsvakantie of ouderschapsverlof en dagen nog steeds op kantoor op als hun koorts al lang het kookpunt bereikt heeft. Ze moeten er bovendien niet op rekenen om naderhand rustig te revalideren. Het lijkt wel dat ondernemers een ras zijn dat sneller geneest en minder vatbaar is voor virussen of bacteriën. Ook dat is een stukje van het DNA die een ondernemer een ondernemer maakt in plaats van een manager, lijkt me.

Unizo is het idee van Laruelle wel genegen. De organisatie heeft al 150 kandidaten voor de eigen vervangdienst. Ik zou wel eens willen peilen naar de tevredenheid van de vervangen ondernemers. En hiermee zeg ik niets over de intrinsieke capaciteiten van de 150 vervangers. Wel iets over de mate waarmee een ondernemer zich kan verzoenen dat er een andere kapitein aan het roer van zijn bedrijf staat. Als je het mij vraagt, laten we dan het idee van Laruelle een 2 op 10 voor effort geven en snel weer vergeten. Ondernemen, dat is hard labeur in goede en slechte tijden. Nooit versagen en nimmer opgeven. In weer en wind. Toch een boerenstiel?

De auteur Jurgen Heyman (°1961) is entrepreneur pur sang en werkt als consultant in de ICT-sector. In het verleden heeft hij meerdere bedrijven helpen groeien, met een notering op de beurs of een lucratieve overname tot resultaat. Zijn ervaringen vormen vandaag de basis voor een academisch onderzoek aan de universiteit van Nottingham (UK) naar groeibelemmeringen voor ICT-bedrijven. Bedoeling is startende ondernemers helpen een aantal barrières te overwinnen, zodat hun bedrijf sneller groeit tot een schaalbaar niveau. De standpunten op in deze bijdrage geven zijn persoonlijke visie weer en onder geen beding die van zijn werkgever of de bedrijven waar hij advies aan verleent.