De Dubai moord: hoe technologie moorden makkelijker maakt, maar vluchten net moeilijker

De moord in Dubai op Hamaskopstuk Mahmoud al-Mabhouh heeft vooral één zaak aan het licht gebracht: de tijd dat geheim agenten ongezien en ongestoord in een vreemd land iemand konden vermoorden om daarna terug te keren naar hun thuisbasis en daar hun leventje van ‘business as usual' opnieuw op te pikken, ligt achter ons. Want technologie maakt moorden misschien makkelijker; ermee wegkomen wordt in ieder geval net moeilijker.

De Israëlische premier Benjamin Netanyahu heeft opdracht gegeven om Hamaskopstuk Mahmoud al-Mabhouh te vermoorden. Volgens de Britse krant The Sunday Times heeft hij de moordenaars vóór hun vertrek naar Dubai persoonlijk ontmoet en de moord goedgekeurd. De moord heeft tot diplomatieke spanningen geleid tussen Israël en vier Europese landen, want de moordenaars gebruikten gestolen Britse, Ierse, Franse en Duitse paspoorten.

Tien jaar geleden zouden de moordenaars van Mahmoud al-Mabhouh in rook zijn opgegaan, maar vandaag zijn camera's alomtegenwoordig. De 11 moordenaars werden gefilmd: op de luchthaven van Dubai en in het luxehotel Al Bustan Rotan. Moderne camera's registeren niet langer alleen wazige beelden. De gelaatstructuur van de daders is op de beelden duidelijk te zien. Die werden in no time digitaal naar alle politiecomputers wereldwijd gestuurd. 24 uur later stonden de beelden op YouTube.

Ook biometrische paspoorten maken het geheim agenten moeilijk. In de meeste Europese landen zijn ze al de norm. Hun chips bevatten cruciale informatie met onvervalsbare en unieke informatie (retina scan) over de houder van het paspoort. Oude KGB-leden vertellen dat westerse geheimagenten tijdens de Koude Oorlog vaak tegen de lamp liepen omdat hun valse paspoorten roestvrije nietjes hadden, terwijl alle Russische paspoorten juist wel roestvlekken vertoonden.

Het Facebooktijdperk zorgt voor bijkomende moeilijkheden. Een valse identiteit aannemen was vroeger kinderspel: een paar documenten moesten kundig worden vervalst en een acceptabel verhaal er aan gekoppeld. Vandaag is het steeds moeilijker om op het internet sporen achter te laten van een valse identiteit. En een vals spoor is nog slechter dan helemaal geen spoor.

Ook vergiftiging -ooit een bijna exclusieve Sovjetexpertise- heeft haar beste tijd gehad. Voormalig KGB'er Boris Volodarsky publiceerde vorig jaar een boek over die Russische hobby waarin hij ‘The KGB's Poison Factory' prijst voor talrijke successen waaronder de moord op de Bulgaarse dissident Georgy Markov in 1978. De aanslag werd gepleegd met een speciaal geprepareerde paraplu, waarin een injectienaald met (vermoedelijk) ricine was verborgen. Op 7 september 1978 werd Markov in het voorbijgaan geprikt met deze paraplu. Drie dagen later overleed hij in een ziekenhuis.

Recenter was er de moord in Londen in 2006 op Alexander Litvinenko, een ex-KGB kolonel. Die werd op 1 november 2006 met vergiftigingsverschijnselen in een Londens universitair ziekenhuis opgenomen. Later maakte de Britse politie bekend dat Litvinenko een 10 maal dodelijke dosis polonium was toegediend. Die kostte naar schatting 7,6 miljoen euro. Later onderzoek wees uit dat het gif via een theepot in het Londense Millennium Hotel was toegediend. Dat het om polonium ging werd slechts bij toeval ontdekt, maar zelfs al hadden de artsen dat gif de eerste minuut gevonden, dan nog hadden ze niks meer voor Litvinenko kunnen doen. Maar ook gifanalyses zijn de afgelopen jaren sterk verbeterd. En niet elke geheime dienst heeft 7,6 miljoen euro veil voor een mensenleven.