De obsessie met een depressie baart (amper) een recessie

In de bedrijfswereld doet een oud grapje opnieuw de ronde. Wanneer je buurman zijn job verliest, zit de economie waarschijnlijk in een recessie; maar wanneer je zelf je job verliest zit de economie zeker in een depressie. Wie de kranten openslaat, de radio beluistert of het nieuws op televisie bekijkt, moet waarschijnlijk denken dat de wereld zo ongeveer morgen in elkaar zal storten , voor zover dat nog niet gebeurt is. Maar wie gewoon op straat loopt merkt daar voorlopig weinig van.

Feit is dat economisten niet echt een standaardformule hebben om het verschil tussen een recessie en een depressie aan te duiden. Vooral daarom wordt de crisis van vandaag vaak vergeleken met de ineenstorting van de economie in de jaren dertig van vorige eeuw. In zijn mémoires ‘An American Life' beschrijft Ronald Reagan, de in 2004 overleden  president van de VS wiens jongensdroom het was om sportverslaggever te worden, hoe in die tijd over de radio -een magisch apparaat dat stilaan maar zeker de Amerikaanse samenleving begon te domineren-  werd omgeroepen ‘om zeker geen werk te gaan zoeken, omdat er gewoon geen werk was.'

Wie de term ‘Great Depression' intypt in Factiva, de zakendatabase van Dow Jones, krijgt meer dan 11.000 resultaten uit de laatste 3 maanden. Een jaar geleden bracht diezelfde zoekterm amper een vierde daarvan op.

Hoewel recente gebeurtenissen op de aandelen- en vastgoedmarkt een zekere verwijzing kunnen doorstaan met wat in 1930 gebeurde, is enig perspectief hier zeker op zijn plaats. Tussen 1929 en 1933 viel het BNP van de VS met een derde terug; de werkloosheid steeg van 3% tot 25%. De aandelenmarkten hadden een kwarteeuw nodig om hun piekniveau te heroveren. Wie sinds die tijd de term ‘depressie' in de mond neemt wordt paniekzaaierij verweten. En met reden. Want tijdens de grootste economische malaise die de VS na W.O. II trof, de periode 1973-1975, daalde het BNP met bijna 3% en steeg de werkloosheid tot een record van 8,3%. Storend en ongepast, jazeker, maar wel van een totaal andere orde van grootte.

Toen die recessie begon was Ben Bernanke, de voorzitter van de Amerikaanse Centrale Bank, de ‘Fed', nog een universiteitsstudent, en liep de Amerikaanse minister van Financiën Hank Paulson stage bij Goldman Sachs. De meeste van de latere helden die het moderne financiële systeem ten gronde zouden richten en nu vaak smalend het etiket ‘Masters of the Universe' krijgen opgeplakt, liepen nog in hun pamers rond. Het feit dat ze ook de afgelopen weken vaak pampers nodig zullen hebben gemaakt, betekent echter niet dat de huidige situatie als een depressie mag worden omschreven.

De fouten die tijdens de echte Grote Depressie werden gemaakt zijn de meest bestudeerde in de wereldgeschiedenis.  Dus enkel indien de verschillende regeringen hun krachtige aanpak omgooien en een prioriteit zouden maken van budgettaire evenwichten, de geldkraan zouden dichtdraaien en zich in vernietigende handelsoorlogen zouden storten, zal het woord depressie uit de geschiedenisboeken mogen worden gehaald.

[Bron: Financial Times]