'Huidige pensioenregeling stamt uit tijd van Bismarck'

Inmiddels heeft Ilmarinens Finnish Institute for Occupational Health (FIOH) een enorme databank aan onderzoeks- en ervaringsgegevens omgezet in een aanpak van leeftijdsbeleid die werkt. Ilmarinen gaat daarbij uit van de door hem en zijn team ontwikkelde Workability Index (WAI). Meer nog dan een graadmeter van fitheid is de index van het arbeidsvermogen gebouwd als een huis dat bestaat uit gezondheid, competenties, waarden en de werkomgeving. Daarnaast wordt het arbeidsvermogen ook nog beïnvloed door de sociale omgeving.

Geld aanwenden voor verbetering van het arbeidsvermogen is een investering die zich terugverdient, zij het niet meteen. Ilmarinen: “Als je je alleen maar focust op de kwartaalcijfers, dan heeft het geen zin. En je moet je ervan bewust zijn dat de voordelen van leeftijdsbeleid eerst terecht komen bij de werknemers. Pas na twee, drie jaar gaat het zich terugbetalen aan de werkgever.”

Ilmarinen heeft zijn twijfels bij de zogenaamde pensioengerechtigde leeftijd: “De basis voor ons pensioenstelsel werd gelegd door Bismarck (1815 - 1898), die iedereen vanaf zijn vijfenzestigste een pensioen aanbood. Maar in die tijd was nog maar 3% van de beroepsbevolking in leven, dus dat was een goedkope oplossing. Dat mensen met hun zestigste met werken zouden moeten stoppen, daar bestaat geen enkel wetenschappelijk bewijs voor.”

Het probleem is niet alleen de mindset die volgt op het hanteren van kalenderleeftijd, aldus Ilmarinen, maar ook al onze regelingen. “Die zijn collectief en scheren iedereen over de dezelfde kalenderkam. Maar juist met het ouder worden zie je een enorme divergentie in arbeidsvermogen ontstaan. Je moet dus naar meer individuele oplossingen. Wij mogen echt ons concept veranderen van wat wij denken dat democratie op het werk inhoudt. De gelijke behandeling van ongelijken is geen gelijkheid.”

Bron: Sociale Innovatie