SOS NMBS

In het boek, dat de ondertitel 'In het spoor van Karel Vinck' meekreeg, blikt de auteur terug op de blitzafgang van de Antwerpse zakenman Christian Heinzmann. In het voorjaar 2002 was Heinzmann, tot dan afgevaardigd bestuurder van de Luxemburgse vliegtuigmaatschappij Luxair, gedurende 3 dagen de baas van de Belgische spoorwegmaatschappij NMBS.

De affaire Heinzmann zorgde voor een politieke storm, en wie - 4 jaar na datum - het relaas nog eens doorneemt kan niet anders dan perplex staan bij de manier waarop de zaken in de Wetstraat worden geregeld. 'Ik ga ervan uit dat ik vanaf heden geen verdere contacten met de NMBS onderhoud,' schreef Heinzmann op 30 april in één van de twee ontslagbrieven die hij uiteindelijk aan minister Isabelle Durant zou bezorgen. Heinzmann was verre van eerste keus voor de job. Dat was Marc Descheemaecker, vandaag gedelegeerd bestuurder van de NMBS, maar toen nog bij ISS in Denemarken. Toenmalig VLD-voorzitter Karel De Gucht stelde zijn veto tegen diens -nochtans liberale- kandidatuur. Vogens insiders omdat De Scheemaecker bevriend is met Marc Verwilghen, een electorale tegenstander van De Gucht. Ook Alain Deneef en Etienne Schouppe stonden voor Heinzmann op het lijstje gerangschikt. Maar partijpolitieke spelletjes zorgden er uiteindelijk voor dat Ecolcominister Durant -die wat voorbarig de scalp van Schouppe had geëist- Heinzmann haast smeekte om de job aan te nemen.

De Antwerpenaar Heinzmann moet vaak gedacht hebben dat hij in een aflevering van 'Candid Camera' was terechtgekomen. Eens hij -een beetje ondoordacht- zijn akkoord had gegeven bleek al snel dat hij zo goed als niets te vertellen zou hebben. De vakbonden wilden van hem niet weten en voor elke strategische beslissing was een tweede handtekening vereist van PS-voorzitter Elio Di Rupo's stroman Vincent Bourlard. Ook Jean-Claude Fontinoy was ondertussen een directiefunctie beloofd. Van VSOA-vakbondsleider Roland Vermeulen krijgt Heinzmann wijze raad: 'Kijk uit, want de boekhouding van de NMBS klopt niet.' Op 29 april had Vermeulen aan Heinzmann een nota bezorgd waarin stond dat de NMBS erin slaagde om een verlies van € 133,6 miljoen in 2001 in de boeken om te zetten in een winst van € 1,4 miljoen. Wanneer Heinzmann probeert ACOD-vakbondsleider José Damilot voor een onderhoud te strikken antwoordt deze hem: 'We gaan u testen. De vorige Antwerpenaar (Honoré Paelinck, nvph) heeft het maar 6 maanden uitgehouden. Als we elkaar ontmoeten, zal het op mijn voorwaarden zijn.' Het directiecomité werd hem -in strijd met eerder gedane beloftes- opgedrongen, en een contract heeft Heinzmann nooit gezien. Dat was volgens minister Durant een zaak van de nieuwe raad van bestuur en van de nieuwe benoemings- en remuneratiecomités. Tot overmaat van ramp werd het gezin Heinzmann gedurende die turbulente dagen van 2002 ook nog gestalkt. In de privé-woning van Heinzmann rinkelt om de haverklap de telefoon met aan de andere kant stilte en een klik. Wanneer Heinzmann dit aan Guy Verhofstadt meldt, antwoordt deze laconiek: 'Eh bien, et alors?'

Heinzmann blijft officieel als gedelegeerd bestuurder actief tot 4 juli, wanneer hij wordt opgevolgd door Karel Vinck. Gelukkig wordt de man bij Luxair opnieuw met open armen ontvangen en zou hij er actief blijven tot februari 2005. Daarna wordt het stil rond Heinzmann. Begin dit jaar zou hij nog contact gezocht hebben met Aldo Vastapane om samen een Sobelair-bis uit de grond te stampen. Maar Vastapane -die ondertussen 80 is- vond zichzelf daarvoor te oud.

Nu ook gisteren, ter gelegenheid van Rerum Novarum, ACV-kopstuk Luc Cortebeeck zich opnieuw uitsprak tegen de hoge lonen van de topmanagers, geeft deze voorpublicatie toch een helder idee van de omgeving waarin sommige CEO's hun brood moeten weten te verdienen. Jannie Haek, de opvolger van Karel Vinck aan het hoofd van de NMBS, zou netto € 10.000 per maand verdienen om deze krabbenmand te leiden. Al zou menig CEO voor dat bedrag feestelijk voor die eer bedanken.