Televisiesoaps promoten seks en echtscheidingen

Dagelijks kijken 40 miljoen Brazilianen in de vooravond naar de novela (soap) van Brazilië's grootste zender Red Globo. Meestal speelt het verhaal zich af in Rio de Janeiro en spelen families die kleiner, blanker en rijker zijn dan het doorsnee Braziliaanse gezin er de hoofdrol. Uit onderzoek blijkt nu dat Globo twee belangrijke trends heeft geïnitieerd door het land een andere versie van zichzelf voor te houden.

Onderzoekers van de Inter-American Development Bank onderzochten het bereik van Globo in het enorme land en vergeleken die met gegevens omtrent vruchtbaarheid en echtscheidingen.

De resultaten over de vruchtbaarheidsgraad van Braziliaanse vrouwen mogen op zijn minst spectaculair worden genoemd. Hoewel de katholieke overheid gedurende lange tijd contraceptie ontmoedigde daalde het aantal kinderen per vrouw van 6,3 in 1960 tot 2,3 in het jaar 2000. Vooral omdat steeds meer vrouwen naar de steden trokken en kozen voor minder kinderen. Uit het onderzoek blijkt dat het beeld dat door de telenovelas van de kleine, gelukkige familie wordt geprojecteerd deze trend aanmoedigt. De lancering van Globo leidde tot een vermindering van 0,6% kans dat een vrouw een kind zou krijgen. Dat percentage correspondeert met de verlaging van het geboortecijfer wanneer een vrouw twee extra-schooljaren geniet.

Het effect op echtscheiding was kleiner, maar niettemin opvallend. De onderzoekers zagen dat tussen 1975 en 1984 een op vijf hoofdrolspelers in Globo-soaps uit de echt gescheiden waren of apart leefden; een hoger percentage dan in het echte Brazilië. Deze scheidingen waren niet enkel een gevolg van macho-gedrag, want 30% van de vrouwelijke hoofdrolspoeelsters die tussen de 1965 en 1985 in de telenovelas werden opgevoerd reden regelmatig een scheve schaats. Uit het onderzoek blijkt ook dat telkens Globo een bepaalde regio bereikte, het aantal scheidingen bij vrouwen tussen 15 en 49 jaar met 0,1 tot 0,2% steeg.

Volgens de onderzoekers maakt ‘het kijken naar vrouwen in Rio die plezier beleven aan hun leven' sommige vrouwen onafhankelijker en sterker. Ander onderzoek concludeert dat de echtscheidingen en een lagere vruchtbaarheidsgraad een positief impact hadden op huishoudelijk geweld.

De invloed van soaps lijkt dus veel positiever dan kritikasters beweren.

[Gebaseerd op: The Economist]